උදෑසන රැකියාවට පිටත්ව යන විට දරුවා හඬන හඬ ඇසෙද්දී, කාර්යාලයේ වැඩ රාජකාරි මැද දරුවාගේ පාසල් වැඩක් හෝ අසනීපයක් මතක් වෙද්දී ඕනෑම මවකගේ හදවතට දැනෙන්නේ වරදකාරී හැඟීමකි. “මම හොඳ අම්මා කෙනෙක් නෙවෙයිද?”, “මම දරුවා පසෙකලා මුදල් පස්සේ හඹා යනවාද?” වැනි සිතුවිලි නූතන රැකියාවල නියුතු මවුවරුන්ව මානසිකව පීඩාවට පත් කරයි. මනෝවිද්යාවේදී මෙය ‘Mom Guilt’ ලෙස හඳුන්වයි.
මෙම වරදකාරී හැඟීම පාලනය කරගෙන සතුටින් රැකියාව සහ පවුල් ජීවිතය සමබර කරගන්නේ කොහොමද කියලා අද අපි කතා කරමු.
වරදකාරී හැඟීම ඇතිවීමට හේතුව තේරුම් ගන්න
සමාජය විසින් මවකට ලබා දී ඇති සාම්ප්රදායික රූපය වන්නේ “සෑම විටම දරුවා අසල සිටින කැපකිරීම් කරන තැනැත්තිය” යන්නයි. ඔබ රැකියාවට යන විට එම රූපයට වඩා වෙනස් වන නිසා ඔබේ හෘද සාක්ෂිය ඔබව විවේචනය කිරීමට පටන් ගනී. නමුත් මතක තබා ගන්න, ඔබ රැකියාව කරන්නේ ඔබේ දරුවාට වඩා හොඳ අනාගතයක්, හොඳ අධ්යාපනයක් සහ ආරක්ෂාවක් ලබා දීමටයි.
වැදගත් වන්නේ කාලයේ ප්රමාණය නොව ‘ගු ණාත්මකභාවයයි’ (Quality over Quantity)
දරුවා සමඟ දවස පුරාම සිටියත්, ඔබ දුරකතනයක හෝ වෙනත් වැඩක නිරත වන්නේ නම් එයින් පලක් නැත. නමුත් රැකියාව නිම වී පැමිණි පසු ගත කරන පැය දෙක හෝ තුන, දුරකතනය පසෙක තබා සම්පූර්ණයෙන්ම දරුවා වෙනුවෙන් වෙන් කරන්න. ඔවුන්ගේ දවස ගෙවුණු හැටි අසන්න, එකට සෙල්ලම් කරන්න. ඒ කෙටි කාලය දරුවාගේ මානසික වර්ධනයට ප්රමාණවත්ය.
ඔබ දරුවාට ලබාදෙන ආදර්ශය ගැන සිතන්න
වැඩ කරන මවක් දෙස බලා හැදෙන දරුවෙකුට කුඩා කල සිටම “වගකීම් දැරීම”, “කාල කළමනාකරණය” සහ “ස්වාධීනත්වය” ගැන ඉබේම පාඩම් ඉගෙන ගත හැකියි. තම මව උත්සාහවන්ත කාන්තාවක ලෙස දකින දරුවන් අනාගතයේදී අභියෝගවලට සාර්ථකව මුහුණදීමට වැඩි ඉඩක් ඇත.
අන් අය සමඟ සැසඳීම නවත්වන්න
සමාජ මාධ්යවල දකින, දවස පුරා දරුවන්ට විවිධ කෑම වර්ග හදන, ඔවුන් සමඟ හැමවෙලේම කාලය ගත කරන “Perfect Moms”ලා සමඟ ඔබව සංසන්දනය කරන්න එපා. සෑම මවකගේම ජීවන අරගලය එකිනෙකට වෙනස්ය. ඔබ කරන්නේ ඔබේ පවුලට කළ හැකි උපරිමය බව විශ්වාස කරන්න.
උදවු ඉල්ලීමට මැළි නොවන්න
හැමදේම තනිවම කිරීමට උත්සාහ කිරීමෙන් ඔබ ලෙඩ විය හැකියි. දරුවාගේ වැඩවලදී සැමියාගේ, මවුපියන්ගේ හෝ විශ්වාසවන්ත අයෙකුගේ සහය ලබා ගන්න. පවුලේ වැඩ බෙදා ගැනීම වරදක් නොවේ. ඔබ මානසිකව සහ ශාරීරිකව සුවපත් නම් පමණක් ඔබට දරුවාට ආදරය දිය හැකි බව අමතක කරන්න එපා.
වර්තමානය තුළ ජීවත් වන්න
ඔබ කාර්යාලයේ සිටින විට නිෙවසේ වැඩ ගැන සිතමින් ළත නොවන්න. ඔබ නිවසේ සිටින විට කාර්යාලයේ වැඩ ගැන නොසිතන්න. ඔබ සිටින තැනට 100%ක් අවධානය දීමෙන් අනවශ්ය පීඩනය සහ අතපසුවීම් අවම කරගත හැකිය.
දරුවා සමඟ ගත කරන කාලය “ගුණාත්මක” (Quality Time) කරගන්නේ කොහොමද?
ඔබ දරුවා අසල සිටින පැය කිහිපය තුළ මේ දේවල් අත්හදා බලන්න
ඩිජිටල් විරාමය
ඔබ නිවෙසට පැමිණි පසු පළමු පැය තුළ ජංගම දුරකතනය පාවිච්චි නොකරන්න. දරුවාට ඔබේ සම්පූර්ණ අවධානය (Eye contact) ලබා දෙන්න.
එකට වැඩ කිරීම
ඔබ කුස්සියේ වැඩ කරන විට දරුවාටත් කුඩා වගකීමක් දෙන්න (උදා: එළවළු සේදීම). එයින් ඔබ දෙදෙනාට කතා කරමින් කාලය ගත කළ හැකියි.
රාත්රී කතාන්දරය
නින්දට පෙර දරුවාට කතාවක් කියා දීම හෝ එදින දවසේ ඔහු සතුටු වූ අවස්ථාව ගැන ඇසීම දරුවාගේ මානසික බැඳීම ශක්තිමත් කරයි.
සති අන්තයේ විශේෂ යමක්
සතියේ දිනවල රැකියාව නිසා මඟහැරෙන දේ සති අන්තයේ කරන්න. එය උද්යානයකට යාමක් හෝ එකට චිත්රයක් ඇඳීමක් වැනි සරල දෙයක් විය හැකියි.
මවක් ලෙස ඔබට පණිවිඩයක්
දරුවකුට අවශ්ය වන්නේ පරිපූර්ණ අම්මා කෙනෙක් (Perfect Mom) නොව, සතුටින් සිටින අම්මා කෙනෙක් (Happy Mom). ඔබ රැකියාවට යන්නේ ඔබේ දරුවාට ආදරය නොකරන නිසා නොව, දරුවාට ඇති ආදරය නිසාම ඔවුන්ගේ ජීවිතය ඔපවත් කිරීමටයි. ඒ ගැන ආඩම්බර වන්න!
